milimirkavukovic.rs

milimirkavukovic.rs http://mikicavukovic.blog.rs/blog/mikicavukovic mikicavukovic 2026-08-18T23:38:40Z Izabrana tema http://mikicavukovic.blog.rs/blog/mikicavukovic/generalna/2011/06/15/seminarski-rad         USLOVI ZA PODSTICANJE RASTA &Scaron;TEDNJE U DOMAĆIM USLOVIMA   BIH    Vuković Milimirka SADRŽAJ: 1.      UVOD 2.      FORMIRANJE DOMAĆE &Scaron;TEDNJE 3.      &Scaron;TEDNJA I INVESTICIJE U DOMAĆIM USLOVIMA 4.      DEPOZITNE FINANSIJSKE INSTITUCIJE 5.      VRSTE DEPOZITA 6.      FAKTORI KOJI UTICU NA RAST &Scaron;TEDNJE U DOMAĆIM USLOVIMA 7.      ODNOS &Scaron;TEDNJE STANOVNI&Scaron;TVA I DRUGIH MAKROEKONOMSKIH INDIKATORA 8.      OSIGURANJE DEPOZTA 9.      ZAKLJUČAK 10.  LITERATURA 1.     UVOD U ekonomskoj literaturi se veoma često upotrebljavaju izrazi privredni rast i privredni razvoj, kako u konteskstu obja&scaron;njenja identičnih kompleksa, tako u cilju tumačenja fenomena koji se značajno kategorijalno razlikuju. Imajući u vidu da se u svakom slučaju radim o različitim ekonomskim sadržajima, nužnim se nameće njihovo precizno pojmovno određenje. Neki istraživači razlike između pojmova privrednog rasta i privrednog razvoja upoređuju slikovito sa rastom I razvojem čovjeka. Pri tom oni, kompariraju privredni rast sa fizičkim rastom čovjeka, dok privredni razvoj poistovjećuju sa fizičkim napredovanjem praćenim kvalitetom razvojem psihofizičkih perfomansi, a prije svega sa povećanjem sposobnosti adaptiranja čovjeka promenjivim uslovima života i rada. Akumulacija, odnosno &scaron;tednja je bitna pretpostavka privrednog razvoja, na čijoj osnovi može da se ostvaruje i vi&scaron;i nivo blagostanja. U tom smislu, svako dru&scaron;tvo je prinuđeno da akumulira, kako bi moglo da opstane i da se neprekidno razvija. U razvijenim zemljama svijeta poslednjih godina stopa &scaron;tednje, udio u &scaron;tednju u BDP-u, proskečno je iznosila od 18%-34%, i to je zasigurno bitna pretpostavka za brži ekonomski rast nacionalnih ekonomija, posebno sa stanovi&scaron;ta povećanja veličine domaćeg i životnog standarda. &Scaron;tednja je dohodak koji se stavlja na stanu radi buduće potro&scaron;nje. U uslovima ograničenih finansijskih prihoda stanovni&scaron;tvo u BiH se opredjeljuje za &scaron;tednju,jer nije u mogućnosti da vr&scaron;i ulaganja u veće ekonomske projekte. Stabilan i odrziv rast &scaron;tednje stanovni&scaron;tva u BiH značajno doprinosi stabilnost valute kao i povjerenje u vlastitu valutu i bankarski sistem. Podsticanje rasta &scaron;tednje u domaćim uslovima moze biti unapređeno kroz dobro osmi&scaron;ljeno marketin&scaron;ko promovisanje i aktivniju stimulaciju kamate na &scaron;tedne uloge. Porast povjerjenja u BiH  sektor, te percepcije sigurnosti &scaron;tednih uloga pokrivenih programom osiguranja depozita su jedan od mnogobrojnih uslova koji uticu na podsticanje rasta &scaron;tednje. Čuvanje materijalnih dobara, provodi se ograničavanjem potro&scaron;nje za određeno vrijeme, ili tako &scaron;to se čuvaju dobra od beskorisnog ili dru&scaron;tveno manje korisnog tro&scaron;enja u odnosu na druge potrebe. Veliko ekonosmko značenje ima &scaron;tednja sredstava za rad, predmeta rada i radne snage. Razlikujemo materijalnu, individualnu, komercijalnu, komercijalnu i prisilnu &scaron;tednju.   2.     FORMIRANJE DOMAĆE &Scaron;TEDNJE Osnovni izvor finansiranja investicija na nivo pojedinačnih nacionalnih ekonomija je domaća &scaron;tednja. Kad bi se cjeloukupna proizvodnja pojedinih zemalja plasirala u tekuću potro&scaron;nju, to bi značilo potpunu stagnaciju i nemogućnost  privrednog rasta. Najkraće, &scaron;tednja predstavlja dobrovoljno odricanje potro&scaron;nje u sada&scaron;njosti u cilju veće potro&scaron;nje u budućem vremenu. Razumljivo da svako odlaganje potro&scaron;nje podrazumjeva smanjenje korisnosti pojedinih dobara u budućnosti analogno pomjeranju vremena njihovog kori&scaron;ćenja. &Scaron;tednja je po pravilu dobrovoljna. Međutim, postoji i nevoljno ili prinudno odricanje jednog dijela sada&scaron;nje potro&scaron;nje. Primjera radi, kada se smanjuje realna kupovna moć novca dolazi do prinudnje potro&scaron;nje. Prinudna potro&scaron;nja se javlja u uslovima inflacije izazvane visokom monetarnom ekspanzijom. U krajnjoj distance, svako prisilno smanjen je potro&scaron;nje može se označit nevoljnim oblikom &scaron;tednje. Svi porezi su tradicionalni oblici prisilne &scaron;tednje. Kao poseban način formiranja &scaron;tednje mogu se označit mjere deficitnog finansiranja. Njima se stvara &scaron;tednja koja ima za cilj aktiviranje neangažovanih ili nedovoljno iskori&scaron;ćenih izvora. Ukupna domaća &scaron;tednja može se dobiti i kada se od raspoloživog dohotka ( ukupan nacionalni dohodak umanjen za veličinu poreza) oduzme lična potro&scaron;nja. Uloga ukupne nacionalne &scaron;tednje ( privatne &scaron;tednje i &scaron;tednje države ) je da finansira ukupna investiciona ulaganja, dok je svrha poreza finansiranje javnih izdataka. &Scaron;tednja i investicije su time povezane ne samo u pogledu njihove visine već i mehanizmom njihovog kreiranja. Domaća &scaron;tednja je svakako najvažniji izvor finansiranja investicija u skoro svim zemljama. Njen obim zavisi od veličine bruto domaćeg proizvoda u per capita izrazu i od stope nacionalne &scaron;tednje. Industrijski razvijene zemlje otuda svoj razvoj po pravilu zasnivaju na investicijama koje finansiraju domaćom &scaron;tednjom. Veličina domaće &scaron;tednje direktna je funkcija visine bruto domaćeg proizvoda i per capita i stope &scaron;tednje. &Scaron;tavi&scaron;e, pouzdano se može tvrditi da visok nivo nacionalnog dohotka per capita podrazumijeva visoku stopu &scaron;tednje i obratno. Valja imati na umu sledeće činjenice. Prvo, stopa &scaron;tednje je takođe funkcija finansijskog sistema i privrednog. Na jenu visinu određenog uticaja ima makroekonomska politika razvoja, posebno monetarana i fiskalna. Drugo, dobar dio &scaron;tednje sektora stanovni&scaron;tva, nikada ne dolazi na finansijsko trži&scaron;te. Takvoj pojavi brojni su razlozi. Stopa &scaron;tednje je od prvorazredniig značaja za dinamiku privrednog rasta. Prema poznatom teoretičaru privrednog razvoja Votsonu Rostouu, neophodni uslovi za izlazak pojedinih nacionalnih ekonomija iz nerazvijenosti je stopa &scaron;tednje između 10%  i 15%. Međutim, valja imati u vidu da povećanje stope &scaron;tednje ne znači dinamičniju stopu privrednog rasta. Može biti od uzroka nezadovoljavajuće dinamike privrednog rasta. Mnogi ekonomisti smatraju da je visoka stopa jedan od ključnih uzroka postignutog uspjeha ekonomskog ove zemlje u proteklih tridesetak godina. 3.      &Scaron;TEDNJA I INVESTICIJE U DOMAĆIM USLOVIMA Investicije se mogu finansirati ili iz privatne &scaron;tednje firmi i domaćinstava (S) ili iz javne &scaron;tednje(tj. iz konsolidovanog budzetskog suficita T-G) ili iz neto monetarne &scaron;tednje(tj. deficita tekućeg bilansa Y-X). Najvazniji prioritet za podsticanje rasta &scaron;tednje na&scaron;oj zemlji je briga o investicijama prema tome &scaron;tednja treba da raste kao posledica investicija i ekonomskog rasta. Povećani obim investicija ce generisati stvaranje dohotka i osigurati akumulaciju buduće &scaron;tednje. Investicije predstavljaju jednu od centralnih oblasti, i to sa stanovi&scaron;ta njihovog dejstva na definisanje monetarne i fiskalne politike, čime se značajno opredeljuje funkcionisanje i karakter ekonomije jedne zemlje. Investicije predstavljaju makroekonomske agregate pored nacionalnog dohotka, akumulacije, dru&scaron;tvenog proizvoda, potro&scaron;nje stanovni&scaron;tva, prihoda i rashoda države, ekonomskih odnosa sa inostranstvom, izvoza i uvoza, prirodnih izvora i uslova, stanovni&scaron;tva, zaposlenosti, nezaposlenosti, kretanja cijena, inflacije… Investicije predstavljaju upotrebu akumulisanog kapitala. One bitno utiču na privredni razvoj svake zemlje. Investicije značajno utiču proizvodnju i zaposlenost, i omogućava akumulaciju kapitala. Investicionom politikom se stvaraju uslovi za pravilan izbor ekonomskih prioriteta i takvu kombinaciju proizvodnih inputa koja pruža najveće izglede za povećanje proizvodnje. Investiciona politika, obim i struktura investicija i ekonomska efikasnost investicija determini&scaron;u materijalne dijelove dru&scaron;tvene reprodukcije. Veličina investiranog kapitala zavisi od odnosa potro&scaron;nje i investicija. Zemlje koje relativno vi&scaron;e tro&scaron;e svog dohotka manje mogu investirati i zbog toga ostvaruju skromnije stope rasta, i obrnuto, zemlje koje tro&scaron;e manji dio dohotka investiraju mnogo vi&scaron;e i po pravilu imaju brži rast dohotka i produktivnosti rada. Relativno malo procentualno pobolj&scaron;anje ili pogor&scaron;anje efikasnosti investicija može pruži osjetne dru&scaron;tvene u&scaron;tede ili da prouzrokuje isto tako osjetne gubitke koji će se reflektovati na nivo proizvodnje i nivo životnog standard. Uticaj promjena u investicijama: Kako i koliko u obimu investija utiču na promjene u obimu nacionalnog dohotka i zaposlenosti? Da li određeno povećanje u obimu investicija dovodi do povećanja nacionalnog dohotka u istom ili većem obimu? Da li smanjenje u obimu investicija dovodi do smanjenja nacionalnog dohotka u istom ili većem obimu? Princip multiplikatora se sastoji u sledećem: 1.      Povećanje investicija će dovesti do povećanja realnog nacionalnog dohotka u većem obimu nego &scaron;to je obim povećanja investicija. Drugim riječima, povećanje nacionalnog dohotka biće veće nego &scaron;to je povećanje samih investicija. 2.      Smanjenje investicija će dovesti do smanjenja realnog nacionalnog dohotka u većem obimu nego &scaron;to je obim smanjenja investicija. Tj. smanjenje nacionalnog dohotka biće veće nego &scaron;to je smanjenje samih investicija. Povećanje odnosno smanjenje investicija dovodi do multiplikovanog, ( umnoženog ) povećanja, odnosno smanjenja realnog nacionalnog dohotka. Multiplikator pokazuje odnos promjena u nacionalnom dohotku prema promjenama u investicijama. Zato se on zove multiplikator investicija. To je brojčani koeficijent koji pokazuje koliko će se puta povećati ili smanjiti nacionalni dohodak, sa svakim povećanjem ili smanjenjem investicija. Multiplikator je broj sa kojim treba pomnožiti promjene u investicijama ( povećanje, smanjenje ) da bi se dobila novonastala promjena ( porast ili pad ) nacionalnog dohotka. Tako, na primer, ako je multiplikator 3, onda će povećanje nacionalnog dohotka iznosit 3 puta veće od povećanja investicija. Treba istaći da je multiplikator broj sa kojim se promjena u investicijiama, na primer, nora pomnožit kako bi se dobila ogdovarajuća promjena u nacionalnom dohotku, a on zavisi od granične skolonosti potro&scaron;nji i jednak je recipročnoj vrijednosti granične sklonosti &Scaron;TEDNJI tj. m= 1/MPS, ili ako se uzme u obzir onda je: m= 1/ 1 – MPC Gdje je m multiplikator.   4.     DEPOZITNE FINANSIJSKE INSTITUCIJE Učesnike na finansijskim trži&scaron;tima čine institucije i finansijski posrednici. Finansijska institucija je ustanova koja prikuplja novčane fondove i usmjerava ih u finansijske plasmane. Postoje depozitne i nedepozitne institucije. Depozitne finansijske institucije do sredstava dolaze prikupljanjem depozita od ostalih učesnika na finansijskom trži&scaron;tu i oni za njih čine pasivu po&scaron;to im ti depoziti stvaraju obavezu prema deponentima, a aktiva su im odobreni krediti ili ulaganja u razne finansijske aktive a najče&scaron;će HOV. U najvažnije depozitne institucije spadaju: <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Komercijalne banke </li> <li class="MsoNormal">&Scaron;tedno- kreditne asocijacije </li> <li class="MsoNormal">&Scaron;tedionice </li> <li class="MsoNormal">Kreditne unije </li> </ul> Komercijalne banke su ovla&scaron;tene da drže to jest kreiraju depozite po viđenju koji posredno služe kao sredstva plaćanja, obavljaju i kreditnu funkciju &scaron;to je slučaj kod nas. &Scaron;tedno-kreditne asocijacije do sredstava dolaze preko &scaron;tednih depozita stanovni&scaron;tva ali i emitovanjem različitih HOV-a i plasiraju ta sredstva u kupovinu nekretnina, potro&scaron;ačke kredite kao i HOV  lokalnih organa vlasti. &Scaron;tedionice posluju po principu zajedničkih kooperativa, a deponenti su ujedno i vlasnici i prikupljaju &scaron;tedne uloge i ne bave se kreditiranjem krajnjih korisnika već preko drugih finansijskih institucija. Kreditne unije svojim članovima odobravaju manje potro&scaron;ačke kredite putem kreditnih kartica a vlasnicima unije se prihod isplaćuje u obliku dividende &scaron;tedno kreditne zadruge. Najče&scaron;će odobravaju na konto hipoteke ili zalaganjem određenih vrijednosti. Od nedepozitnih institucija najpoznatije su: penyioni fondovi i osiguravajuće kuće. Prema geografskom obilježju dijelimo ih na nacionalne, regionalne i međunarodne. Finansijske institucije mogu se pojaviti kao zajmodavci ili kao nosioci regulatorne uloge. Osnovna im je uloga da posreduju između suficitnih i deficitnih ekonomskih jedinica i tako &scaron;to prikaupljaju akumulaciju preko svojih kreditnih i finansijskih instrumenata i vr&scaron;e njeno usmjeravanje kreditiranjem ili kupovinom finansijskih instrumenata zajmoprimca. Učesnici na finansijskom trži&scaron;tu vr&scaron;e sledeće poslove: -          Transformisanje finansijske aktive iz jednog u drugi oblik; -          Razmjena finansijske aktive u korist svojih klijenata; -          Pružanje pomoći u kreiranju novih oblika finansijskih instrumenata i njihovoj prodaji; -          Pružanje savjetodavnih i konsalting usluga; -          Vr&scaron;enje poslova u vezi sa upravljanjem portfoliom finansijske aktive. Finansijske institucije nastale su prije finansijskih trži&scaron;ta kao &scaron;to su: banke, &scaron;tedionice, a neke su njegova tvorevina kao &scaron;to su: osiguravajuće organizacije, penzioni fondovi i investicione kompanije. Možda je i najprikladnija klasifikacija finansijskih institucija na sledeće: -          centralna banka; -          depozitne finansijske institucije; -          nedepozitne finansijske institucije; -          berze; -          berzanski posrednici.   5.     VRSTE DEPOZITA Depoziti su deponovana ( uložena ) sredstva kod banke ili drugog lica za obezbeđenje ili učvr&scaron;ćivanje određenih poslovnih aktivnosti. Osnovne vrste depozita: <ul style="margin-top: 0in" type="square"><li> <ul style="margin-top: 0in" type="square"><li> <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Depoziti po viđenju </li> <li class="MsoNormal">&Scaron;tedni depoziti </li> <li class="MsoNormal">Oročeni depoziti </li> <li class="MsoNormal">Depozitni certifikati </li> <li class="MsoNormal">Kretanje &scaron;tednih i oročenih depozita </li> <li class="MsoNormal">Struktura depozita po ročnosti </li> </ul></li> </ul></li> </ul> Razlika između depozita po viđenju i oročenog depozita je: -          Po viđenju: vlastita sredstva na računu drugog lica ( banke ) kod koje pravno lice ima otvoren žiro-račun. Ovi depoziti uglavnom su bez kamata, ali vlasnik može ugovoriti određenu kamatu koju mu je banka dužna plaćati. -          Oročeni: ovde moraju biti poznati razlozi oročenja, rokovi, kamata. Oročeni depozit se u pravili ne može razročoit. To je moguće samo ako su saglasne obe strane. U tom slučaju se ugovorene strane dogovaraju o ulovima razročenja ili su ti uslovi već definisani u ugovoru o oročenju. Depozit može biti oročen: -          Kratkoročno: rok oročenja do 12 mjeseci -          Dugoročno: rok oročenja preko 12 mjeseci   6.     FAKTORI KOJI UTIČU NA RAST &Scaron;TEDNJE U DOMAĆIM USLOVIMA <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Stabilnost </li> <li class="MsoNormal">Povjerenje </li> <li class="MsoNormal">Socijalna komponenta </li> <li class="MsoNormal">Nivo uspostavljenih institucionalnih okvira </li> <li class="MsoNormal">Dostignuti stepen ekonomskog razvoja </li> <li class="MsoNormal">Prinos po osnovu &scaron;tednje – kamatna stopa </li> <li class="MsoNormal">Sklonost stanovni&scaron;tva ka &scaron;tednji </li> </ul> &Scaron;tednja kojom se mjeri kupovna moć predstavlja najlikvidniji dio imovine i za ovaj dio imovine prisutna je težnja za njegovim stalnim uvećanjem. Stabilnost domaće &scaron;tednje rezultirala je i većom stopom rasta &scaron;tednje u domaćoj valuti. Odnos &scaron;tednje u domaćoj valuti i stranoj valuti se mijenja u korist &scaron;tednje u domaćoj valuti. Povjerenje u vlastitu valutu i bankarski sektor je takođe bitan element  koji je doprinio povećanju stope &scaron;tednje, posebno &scaron;tednje u domaćoj valuti. Socijalna komponenta je važna u dono&scaron;enju odlluke pojedinca u &scaron;tednji. U uslovima ograničenih finansijskih prihoda stanovni&scaron;tvo se odlučuje za &scaron;tednju jer nije u mogućnosti da vr&scaron;i ulaganja u veće ekonomske projekte, niti u mali stepen fin.sredstava investira na finansijskom trži&scaron;tu. Dostignuti stepen ekonosmkog razvoja na indirektan način utiče na &scaron;tednju. Pojedinci koji raspolažu sa vi&scaron;kom finansijskih sredstava usmjeravaju ih na finansijsko trži&scaron;te, gdje ostvaraju prinos i na taj način ulaže u ekonomsku sferu i učestvuje u stvaranju nove vrijednosti. Institucionalni okvir koji uključuje reegulativu, nadzornu funkciju nad poslovanjem, upravljanje i funkciju osiguranja takođe je pozitivno uticao na &scaron;tednju. Za bankarski sektor, koji mobilizuje &scaron;tednju, može se reći da je uređen i to je jedan od faktora koji utiče na povećanje &scaron;tednje. Kamatna stopa na kredite pokazuje blagi pad, &scaron;to je svakako jedan od pozitivnih trendova u bankarstvu. Međutim, kad se govori o prinosu na &scaron;tednju ovde treba biti malo oprezniji, s obzirom na kamatni raspon koji se ostvaruje između aktivne i pasivne kamatne stope. Podaci o depozitima stanovni&scaron;tva i kreditima stanovni&scaron;tva u BiH upućuju na zaključak da je stanovni&scaron;tvo u velikoj mjeri samo se be kreditiralo, jer je omjer &scaron;tednje i kredita  po stanovniku 1:1. Takođe, značajan je rad i funkcija Agencije za osiguranje depozita u cilju stvaranja dodatnog povjerenja u bankarski sektor i &scaron;tednju.   7.     ODNOS &Scaron;TEDNJE STANOVNI&Scaron;TVA I DRUGIH MAKROEKONOMSKIH INDIKATORA   <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Makroekonomski agregati koji su povezani sa &scaron;tednjom su:</li> <li class="MsoNormal">BDP po stanovniku </li> <li class="MsoNormal">Lični dohoci </li> <li class="MsoNormal">Indeksi potro&scaron;ačkih cijena </li> <li class="MsoNormal">Tro&scaron;kovi života </li> </ul> Kao &scaron;to je već ranije navedeno, &scaron;tedni oročeni depoziti domaćinstva kod rezidentnih banaka u poslednje tri godine porasli su sa 124%. Isto tako, depoziti po viđenju domaćinstva su u tom period su porasli za 99%, tako da su ukupni depoziti domaćinstva kod rezidentnih banaka porasli za 113%. U tom periodu prosječne plate nominalno su porasle smo za 21 procenat, a BDP po stanovniku za 31 procenat. Sa druge strane, u periodu, indeks potro&scaron;ačkih cijena porastao je za 9,6 indeksnih poena, a indeks tro&scaron;kova života za 9,0 indeksnih poena. Primjetno je das u neto plate i BDP po glavi stanovnika zabilježili porast, ali u mnogo manjoj mjeri nego depoziti stanovni&scaron;tva kod komercijalnih banaka. 8.     OSIGURANJE DEPOZITA <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Percepcija sigurnosti &scaron;tednih uloga pokrivenih programom osiguranja depozita je značajan faktor za podsticanje rasta &scaron;tednje.</li> <li class="MsoNormal">S obzirom na povecanje ukupnih &scaron;tednih oročenih depozita, potvrđuje pretpostavku da je povećanje limita osiguranja depozita doprinijelo porastu &scaron;tednje u BiH.</li> <li class="MsoNormal">Program osiguranja depozita je doprinio ne samo rehabilitaciju &scaron;tednje već i jačanju i stabilnosti bankarskog sektora, i ukupnog finansijskog i ekonomskog rasta zemlje. </li> </ul>   Osiguranje depozita građana i pravnih lica predstavlja osnovnu djelatnost Agencije za osiguranje depozita. Sistem osiguranja depozita fizičkih lica uveden je 2005 godine stupanjem na snagu Zakona o osiguranju depozita, a izmenama ovog zakona iz 2008 godine pro&scaron;irene su kategorije deponenata čiji su depoziti osigurani i povećan je osigurani iznos. Sistem osiguranja depozita obuhvata sledeće kategorije deponeneta: -          Fizička lica, -          Preduztnike, -          Mala pravna lica i -          Srednja pravna lica. Osigurani iznos depozita je 50 000 evra po deponentu u svakoj banci. Cilj osiguranja depozita je da se deponentima pruži sigurnost uloga i da se doprinese op&scaron;toj stabilnosti finansijskog sistema zemlje. Osiguranje depozita je besplatno za sve deponente. U slučaju stečaja, odnosno likvidacije banke uloga Agencije za osiguranje depozita je da omogući brzu i jednostavnu isplatu deponenata sredstava deponenta do osiguranog iznosa od 50 000 evra.   9.     ZAKLJUČAK <ul style="margin-top: 0in" type="square"> <li class="MsoNormal">Uspostavljanjem nove monetarne politike u BiH zasnovane na principima valutnog odbora, stvaranje čvrste i stabilne valute otklonjeno je postojanje nepovjerenja koje je vladalo 10-tak godina u na&scaron;oj zemlji.</li> <li class="MsoNormal">Privatna &scaron;tednja u domaćim uslovima je nedovolnog obima. Intezivnija mobilizacija, koncentracija i efikasna upotreba nacionalne privatne &scaron;tednje doprinijela bi ubrzanijem i kvalitetnijem razvoju nacionalne privrede.</li> <li class="MsoNormal">&Scaron;tednja je odraz stanja u kome se nalazi cijela drzava, prije svega ekonomske razvijenosti i zaposlenosti, stoga je uloga države da ojača privredu i omogući veći stendard svojim građanima i samo na taj način moguće je očekivati porast &scaron;tednje u budućnosti.</li> <li class="MsoNormal">Dakle, da bi se mogla voditi politika formiranja &scaron;tednje u domaćim uslovima potrebno je uraditi mnogo toga, da bi se uop&scaron;te mogla posvetiti pažnja ovom faktoru razvoja. </li> <li class="MsoNormal">Treba istaći da je multiplikator broj kojim se promjena u investicijama, na primer, mora pomnožiti kako bi se dobila odgovarajuća promjena u nacionalnom dohotku, a on zavisi od granične sklonosti potro&scaron;nji i jednak je recipročnoj vrijednosti granične sklonosti &scaron;tednji.</li> </ul> U centru problematike finansiranja privrednog razvoja nalaze se problemi akumulacije i efikasne alokacije kapitala. Stvarna akumulacija kapitala zahtjeva brižljiv odnos dru&scaron;tva kako prema povećanju njenog volumena tako i prema samom činu ulaganja, tj. investiranju. Zbog toga su i relacije između sredstava namijenjenih &scaron;tednji, investicijama i privrednog rasta važno životno polje ekonomskih proučavanja, posebno za &scaron;iroku grupu zemalja u razvoju i privreda u tranziciji koje se sukobljavaju sa mnogim razvojnim problemima i dilemama i koj u manje ili vi&scaron;e izraženom sistemskom vakumu intezivno nastoje da u ambijentu međunarodne otvorenosti afirmi&scaron;u trži&scaron;ne metode alokacije kapitala. Teoretičari privrednog razvoja, makroekonomski agregati domaće &scaron;tednje smatraju centralnom polugom dugoročnog privrednog rasta i važnom pretpostavkom makroekonomske efikasnosti. Razumije se da svaka analiza nacionalne &scaron;tednje kao ključnog izvora finansiranja privrednog razvoja imperativno mora uvažavati razliku između dru&scaron;tveno-ekonomskog ambijenta karakterističnog za visoko razvijene ekonomije. U privredno razvijenim zemljama novčana &scaron;tednja je pokrivena realnom akumulacijom, tj. proizvodnjom dobara u čijoj strukturi, po pravilu, dominiraju proizvodi visokih tehnolo&scaron;kih perfomansi. Dok se zemlje u razvoju odlikuju niskom &scaron;tednjom. Generalna poruka klasične ekonomske teorije je da se finansiranje investicija odvija iz neradnih dohodaka, tj. iz profita i rente. Preciznije rečeno, po Kejnsu, novčano se kapital uvećava &scaron;tednjom svih vlasnika dohotka ( domaćinstva, preduzeća, država )   10.            Literatura Prof. Dr Slobodan Komazec, Prof. Dr Žarko Ristić – &bdquo;Međunarodno bankarstvo i institucionalni investitori“, Beograd, 2010. god.   Dr Đurica Acin – &bdquo; Međunarodni ekonomski odnosi“, Novi Sad, 2003. god.   Prof. Dr Jovan Jednak – &bdquo; Osnovi ekonomije“ Beograd 2005. godProf. Dr Novo Plakalović - " Institucije i trži&scaron;te" Sarajevo 2005.god  Generalna 2011-06-15T00:38:48Z mikicavukovic USPAVANKA http://mikicavukovic.blog.rs/blog/mikicavukovic/generalna/2011/06/12/uspavanka Svet ovaj, u stvari, i nije tako rdjav i zao, mada poneko place i samuje i brine.Mozda je suton s krova sasvim slucajno pao.Mozda bi i noc da svane, mozda bi i noc da sine.Volim da svako valja i verujem beskrajno: svanuca postoje zato da covek lakse dise.I sklapam oci. I sanjam potajno to vrelo to sjajno jutro od vetra i vlati sto se nad krosnjama njise.A sigurno je vazno i od svega najprece: za svaki obraz na svetu po jedan poljubac skrojiti.I kad se umoris gorko, i trne u tebi vece, divno je svoj jastuk nadom zaliti i obojiti.I vazno je ovo, vaznije od najpreceg:kad se toliko lepote u sebi cuva i ima, umeti, da niko ne sazna, bar komadic tog neceg umotati u snove i dosanjati svima.Tako ce vek tvoj biti manje samotan, zao, sa manje briga, ruznoce, i placa, i straha i tuge.I svaki put kad budes komadic sebe dao i svoje snove svetu po vetrovima slao,licice jutro na tebe vise nego na druge. Generalna 2011-06-12T14:21:18Z mikicavukovic MIKICA http://mikicavukovic.blog.rs/blog/mikicavukovic/generalna/2011/06/12/mikica Da li sam svuda gde su mi tragovi, Ko zna s čim sam se spajao, A nisam ni takao?Možda sam boravio i u svom životu, Možda postoje izvesni znaci, Ali kao da je neko stran.Ali ipak uz mene se može, mada je neobično. Sa mnom je opasno ići, ja se nikad ne umaram.Valjda sam jedini svedok koji sumnja u sebe Sve če&scaron;će mi se čini Da nisam nikakav oblik Već da slobodno jedrim kroz sopstveno Pijanstvo – prepu&scaron;ten sunčevom vetru Odlivam se i dolivam.Ali ipak uz mene se može, mada je neobično, Sa mnom je opasno hteti, ja nikad ne odustajem.Neiskvaren iskustvom, poseban slučaj samoće. Ponekad izmislim sada&scaron;njost, Da imam gde da prenoćim. I suvi&scaron;e sam video, da bih smeo da tvrdim, Mnogo toga sam saznao, da bih imao ijedan dokaz.Ali ipak uz mene se može, mada je neobično, Sa mnom je opasno voleti, ja nikad ne zaboravljam.Poku&scaron;avam da shvatim učenja koja mene shvataju. Nejasna mi je vera, spremna u mene da veruje. Te&scaron;ko je biti okovan u moju vrstu slobode. Lako mi je s nemirom, ne mogu da umirim mir.Ali ipak uz mene se može, mada je neobično. Sa mnom je čudno čak i umreti, jer ja se ne zavr&scaron;avam. Generalna 2011-06-12T14:11:20Z mikicavukovic Čestitamo! http://mikicavukovic.blog.rs/blog/mikicavukovic/generalna/2011/06/04/cestitamo Ukoliko možete da pročitate ovaj članak, uspešno ste se registrovali na Blog.rs i možete početi sa blogovanjem. Generalna 2011-06-04T19:54:39Z mikicavukovic